← Alle artikels
AREI en keuring

Werfkast: zijn een eendraadschema en keuring verplicht?

Ja: een niet-huishoudelijke werfinstallatie heeft een kringschema en een keuring vóór ingebruikname, daarna één controlebezoek per jaar. Wat Boek 1 vraagt.

Door · · 6 min leestijd

Ja. Een niet-huishoudelijke werfinstallatie, zoals bedoeld in hoofdstuk 7.4 van Boek 1, heeft haar schema’s en plannen zoals elke niet-huishoudelijke installatie. Ze krijgt een gelijkvormigheidskeuring vóór de ingebruikname, en daarna minstens elk jaar een controlebezoek.

Een tijdelijke, niet-huishoudelijke installatie

Onderafdeling 2.2.1.1 rekent de werfinstallatie tot de tijdelijke installaties: een installatie met een beperkte duur, bestemd voor de uitvoering van bouwwerken en gelijkaardige werken. Dezelfde onderafdeling noemt elke installatie die niet aan de definitie van een huishoudelijke installatie beantwoordt, niet-huishoudelijk. Huishoudelijk is een installatie in een wooneenheid, of in een ruimte voor privégebruik die niet dient voor de activiteiten van een onderneming.

Hoofdstuk 7.4 geldt voor niet-huishoudelijke werfinstallaties en voor buiteninstallaties. Zijn regels vullen de algemene voorschriften van Boek 1 aan, die van toepassing blijven (afdeling 7.4.1).

Wat er in de werfkast zit

Punt a. van onderafdeling 7.4.3.3 beschrijft het schakel- en verdeelbord van de werf. Aan de oorsprong van elke werfinstallatie staat een geheel met een algemeen bedieningstoestel en de hoofdbeveiligingen. Het scheiden en beveiligen van de verdeelkringen gebeurt in hetzelfde bord of in afzonderlijke borden.

De verbruikstoestellen worden gevoed vanuit borden met, naargelang de behoefte:

  • de onderbrekingsmiddelen;
  • de beveiligingen tegen overstroom;
  • de beveiligingen tegen elektrische schokken bij onrechtstreekse aanraking;
  • de stopcontacten.

Die borden voldoen aan onderafdelingen 5.3.6.1 en 5.3.6.2, die toestelcombinaties volgens hun normen vragen. Ze staan stabiel genoeg om niet om te vallen, zijn gemakkelijk verplaatsbaar, en krijgen een handgreep of hijsring als hun gewicht en afmetingen dat rechtvaardigen. De stopcontacten zijn beschermd tegen mechanische beschadiging: in borden zonder kantelgevaar of, indien nodig, op vaste steunen (punt b.).

De regels eigen aan de werf

  • Bij automatische onderbreking van de voeding is de absolute conventionele grensspanning UL gelijk aan 25 V wisselstroom, 36 V niet-afgevlakte gelijkstroom of 60 V afgevlakte gelijkstroom (onderafdeling 7.4.2.1).
  • In ZLVS gaat de spanning niet boven diezelfde waarden (onderafdeling 7.4.2.2).
  • De uitwendige invloeden zijn BB2 voor de toestand van het menselijk lichaam, AD2 tot AD4 voor de aanwezigheid van water en BC3 voor het contact met het aardpotentiaal (onderafdeling 7.4.3.1).
  • Soepele kabels hebben een verhoogde mechanische weerstand en een bijkomende isolatie, en zijn van klasse II of van een gelijkwaardige veiligheid (onderafdeling 7.4.3.2).

Het TN-C-schema is verboden in tijdelijke, mobiele of verplaatsbare installaties (punt b.3 van onderafdeling 4.2.3.4). Gebeurt de bescherming met een verliesstroomschakelaar, dan koppelt punt d. van onderafdeling 4.2.4.4 de differentiële aanspreekstroom aan de spreidingsweerstand van de aardverbinding: het product IΔn × RE is niet groter dan UL, dus 25 V wisselstroom op een werf.

Wat het schema van de werfkast toont

Voor elke niet-huishoudelijke installatie vraagt punt b. van onderafdeling 3.1.2.1 kringschema’s, situatieschema’s, situatieschema’s van de aardverbindingen en documenten van de uitwendige invloeden. Het kringschema mag een eendraads- of meerdraadsschema zijn (hoofdstuk 2.12). Volgens punt b. van onderafdeling 3.1.2.2 vermelden dat schema of zijn bijlagen minstens:

  • de nominale spanningen en de aard van de stromen;
  • het aardingsschema;
  • de maximale vermoedelijke kortsluitstromen boven 3000 A, aan de oorsprong van de installatie en ter hoogte van elk bord;
  • de kringen, met hun aard, samenstelling en kenmerken;
  • de kenmerken van de bronnen (alternatoren, transformatoren, omzetters): schijnbaar vermogen, nominale spanningen en stromen, impedanties als die beschikbaar zijn;
  • voor de leidingen, beschermingsgeleiders inbegrepen: plaatsingswijze, aard, aantal en sectie van de geleiders, lengte;
  • voor de beveiligingen: toegekende stroom, uitschakelvermogen, aard en kenmerken van de uitschakeling, instellingen inbegrepen;
  • voor schakelaars, lastscheiders en contactoren: toegekende stroom en, indien nodig, de gebruikscategorie.

De werfkast zelf krijgt een individuele aanduiding, duidelijk, goed zichtbaar en onuitwisbaar (punt b. van onderafdeling 3.1.3.3): haar identificatienummer, haar voedingsspanning, haar aardingsschema, haar maximale vermoedelijke kortsluitstroom en, indien van toepassing, het gebruik van de filiatie- of cascadetechniek. Neem hetzelfde nummer over op het schema, zodat document en kast meteen bij elkaar passen.

Op het situatieschema vraagt punt b. van onderafdeling 3.1.2.3 de plaats van de borden, en van de stopcontacten, schakelaars, lichtpunten, vaste machines en toestellen die op het schema staan. Die laatste hoeven er niet op als het traject van hun leidingen en hun uiteinden duidelijk of gemakkelijk herkenbaar zijn. Schema’s, plannen en documenten worden bijgewerkt en ter plaatse bewaard (punt d. van onderafdeling 3.1.2.1). De methode uit onze gids over de AREI-vereisten voor het eendraadschema helpt om de werfkast kring per kring op te meten.

De keuring vóór de ingebruikname

Onderafdeling 6.4.7.2 onderscheidt twee categorieën verplaatsbare, mobiele of tijdelijke installaties:

CategorieVoorbeelden uit de tekstGelijkvormigheidskeuring
Variabele samenstellingLosse elementen: stroomgroepen, schakel- en verdeelborden, kabelsVóór elke ingebruikname, aansluitelementen op het net inbegrepen
Vaste samenstellingEén autonoom geheel: kleine hanteerbare generator met stopcontacten, generator op een voertuig, werfkeetVóór de ingebruikname, bij het eerste gebruik

Bij een variabele samenstelling worden machines en toestellen zoals stroomgroepen vóór elke ingebruikname alleen gekeurd op de juiste keuze, plaatsing en montage ter plaatse. In een niet-huishoudelijke installatie laat de tekst toe die keuring om dwingende redenen van exploitatie over te slaan, als de eigenaar, beheerder of uitbater alle maatregelen genomen heeft om elk gevaar te vermijden, als de ingebruikname onder zijn volle verantwoordelijkheid gebeurt en als de exploitatie niet langer dan 48 uur duurt.

Met een stroomgroep, of als het voedingspunt geen aardaansluiting heeft, wordt de eventueel aangelegde lokale aardverbinding ook gekeurd. Zet ze op het situatieschema van de aardverbindingen.

Elk jaar een controlebezoek

Na de gelijkvormigheidskeuring legt afdeling 6.5.2 minstens één controlebezoek per jaar op aan verplaatsbare, mobiele of tijdelijke installaties, tegenover om de 5 jaar voor de andere niet-huishoudelijke installaties. Het bezoek gaat over het behoud van de gelijkvormigheid (afdeling 6.5.1). De rest van het dossier van een niet-huishoudelijke installatie staat in onze gids tertiair en industrie.

Checklist

  • Algemeen bedieningstoestel en hoofdbeveiligingen aan de oorsprong.
  • Werfkast stabiel en verplaatsbaar, stopcontacten beschermd tegen schokken.
  • Geen TN-C-schema.
  • Kringschema met spanningen, aarding, bronnen, kabels en beveiligingen.
  • Werfkast aangeduid: nummer, spanning, aardingsschema, vermoedelijke kortsluitstroom.
  • Lokale aardverbinding op het situatieschema van de aardverbindingen.
  • Keuring vóór de ingebruikname, daarna een jaarlijks controlebezoek.

Met Amperio

In Amperio voert u het schema van de werfkast in met de hand of met de stem, met de beveiligingen, kabelsecties en stopcontacten, en het situatieschema van de werf met dezelfde nummering. Het verdeelbord wordt opgebouwd vanuit het schema, en de etiketten worden op schaal 1 afgedrukt. De AREI-controles tijdens de invoer helpen de keuring voor te bereiden en vervangen het keuringsorganisme niet. Bekijk de pagina eendraadschema.

Bronnen

  1. AREI, Boek 1, onderafdeling 2.2.1.1 (FOD Economie, versie 07 van 15.09.2026)
  2. AREI, Boek 1, hoofdstuk 2.12 (FOD Economie, versie 07 van 15.09.2026)
  3. AREI, Boek 1, onderafdeling 3.1.2.1 (FOD Economie, versie 07 van 15.09.2026)
  4. AREI, Boek 1, onderafdeling 3.1.2.2 (FOD Economie, versie 07 van 15.09.2026)
  5. AREI, Boek 1, onderafdeling 3.1.2.3 (FOD Economie, versie 07 van 15.09.2026)
  6. AREI, Boek 1, onderafdeling 3.1.3.3 (FOD Economie, versie 07 van 15.09.2026)
  7. AREI, Boek 1, onderafdeling 4.2.3.4 (FOD Economie, versie 07 van 15.09.2026)
  8. AREI, Boek 1, onderafdeling 4.2.4.4 (FOD Economie, versie 07 van 15.09.2026)
  9. AREI, Boek 1, onderafdeling 6.4.7.2 (FOD Economie, versie 07 van 15.09.2026)
  10. AREI, Boek 1, afdelingen 6.5.1 en 6.5.2 (FOD Economie, versie 07 van 15.09.2026)
  11. AREI, Boek 1, hoofdstuk 7.4 (FOD Economie, versie 07 van 15.09.2026)

Wilt u onze gidsen vaker terugzien in uw Google-resultaten? Dan kunt u amperio.be toevoegen aan uw voorkeursbronnen.

Toevoegen aan uw voorkeursbronnen in Google

Dit artikel is informatief. Het vervangt noch het AREI (Boek 1) noch het advies van uw keuringsorganisme.

Probeer Amperio gerust op uw volgende werf

Een gratis werf gedurende 7 dagen, zonder kredietkaart.

Gratis proberen

Lees ook